Τα έφερε έτσι η μοίρα και έφυγαν από τη ζωή μέσα σε διάστημα λίγων ημερών δύο από τους σημαντικότερους Έλληνες διανοητές των τελευταίων 50 ετών.
Ο Στέλιος Ράμφος και ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς προσπάθησαν να εκφράσουν το πολιτικό νόημα του Νέου Ελληνισμού, ο καθένας με τις δικές του προβολές στο σήμερα, έχοντας όμως και οι δύο ως αφετηρία την πολιτική σκέψη της ευρωπαϊκής αριστεράς.
Παρότι οι ακαδημαϊκοί και διανοητικοί τους δρόμοι απέκλιναν σταδιακά στην πορεία των ετών, το πνευματικό έργο και των δύο υπήρξε εξίσου σημαντικό, και θα αποτελέσει μια ιστορική παρακαταθήκη για την κατανόηση της πνευματικής πορείας της χώρας.
Το γεγονός ότι ο μεν Ράμφος υπήρξε στον ύστερο βίο του υποστηρικτής του Κυριάκου Μητσοτάκη, ενώ ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς πείστηκε από το πολιτικό αφήγημα του Αλέξη Τσίπρα, δεν θα πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να μας οδηγήσει στην γνωστή και στείρα κατηγοριοποίηση των “φίλων” και των “εχθρών”. Ας κάνουν οι ερευνητές του μέλλοντος την τελική αξιολόγηση.
Τα πράγματα με τους σημαντικούς πνευματικούς ανθρώπους είναι αρκετά πιο περίπλοκα από μια μονοσήμαντη θεώρηση. Ακόμη και οι ίδιοι, ως χαρακτήρες, ήταν ικανοί να μας μπερδέψουν με την προσωπικότητά τους. Ο Ράμφος πχ, με τον οποίον συμφωνούσα πολύ περισσότερο από τον Τσουκαλά, ήταν ένας δύσκολος και στριφνός χαρακτήρας. Ενώ ο Τσουκαλάς, ο οποίος με εξόργισε όταν στήριξε τον Τσίπρα, ήταν ένας πολύ πιο γλυκός άνθρωπος.
Στο τέλος όμως της ημέρας, η Ελλάδα μένει φτωχότερη χωρίς τον Ράμφο και τον Τσουκαλά.
fb
